Locking tuners

Locking tuners: wat zijn ze en waarom wil elke gitarist ze?

Locking tuners maken je snaarwissels sneller en houden je gitaar beter op stem, en dat is precies waarom zoveel gitaristen ze willen. Toch zijn ze niet voor iedereen even nuttig, en er zitten ook een paar nadelen aan. Tijd om dat op een rij te zetten.

Wat zijn locking tuners?

Locking tuners, in het Nederlands ook wel klemmechanieken, zijn stemmechanieken die de snaar aan de kop van je gitaar vastklemmen. Bij een gewoon mechaniek wikkel je de snaar een paar keer om de as voordat je 'm op spanning brengt. Bij een locking tuner draai je een klem vast en zit de snaar meteen muurvast, zonder al die wikkels.

Juist die wikkels zijn bij een gewoon mechaniek vaak de boosdoener: ze rekken en verschuiven, waardoor je gitaar ontstemt. Locking tuners halen die zwakke plek weg. Dat is meteen het belangrijkste verschil met standaard mechanieken.

Waarom wil je locking tuners?

Het grootste voordeel is stemvastheid. Bij een gewoon mechaniek zitten er een paar wikkels snaar rond de as, en die wikkels rekken en zetten zich vooral de eerste tijd. Precies daardoor zakt een nieuwe snaar steeds terug in toon. Bij een locking tuner klem je de snaar direct vast, zonder wikkels, dus die rek-fase valt grotendeels weg en je gitaar blijft veel sneller stabiel.

Dat merk je het sterkst als je stevig speelt. Bends, stevig tokkelen en vooral een tremolo of vibratosysteem veranderen de snaarspanning voortdurend. Waar een gewone snaar dan langzaam gaat slippen, blijft een geklemde snaar keurig op zijn plek. Voor wie veel met een whammy bar speelt, zijn locking tuners daarom bijna onmisbaar.

Het tweede grote voordeel is snelheid en gemak bij het verwisselen. Je hoeft niets meer netjes om te wikkelen: snaar erdoor, strak trekken, klem vast en afknippen. Dat scheelt niet alleen kostbare minuten tussen twee nummers tijdens een optreden, het is ook een uitkomst voor beginners die worstelen met strak en gelijkmatig opwikkelen.

Belangrijk om te weten: locking tuners zijn geen wondermiddel. Ze lossen het slippen bij de mechaniek op, maar als je gitaar ontstemt door een slecht afgestelde topkam, een versleten brug of oude snaren, blijft dat probleem gewoon bestaan. Ze zijn dus een sterke verbetering op één specifiek punt, geen totaaloplossing voor elk stemprobleem.

De nadelen van locking tuners

Het eerste nadeel is de prijs. Een set locking tuners kost een stuk meer dan gewone mechanieken, en laat je ze monteren door een vakman, dan komen daar arbeidskosten bij. Voor een instapgitaar kan die upgrade al snel een flink deel van de nieuwprijs zijn.

Daarnaast passen ze niet altijd zomaar. Sommige locking tuners zijn een directe vervanger die in de bestaande gaten past, maar andere vragen om een net iets ander asgat of een extra schroefgaatje. Dan is er wat aanpassingswerk nodig, en twijfel je daarover, dan is het slim om het door een gitaartechnicus te laten doen.

Verder zijn locking tuners vaak iets zwaarder. Op een lichte gitaar kan dat de balans een fractie naar de kop trekken. En puur qua uiterlijk vindt niet iedereen de moderne, strakke look mooi op een klassiek ogende gitaar.

Eerlijk is eerlijk: als je gitaar prima op stem blijft en je vooral thuis speelt, heb je ze niet per se nodig. Het blijft een upgrade die het spelen prettiger maakt, geen noodzaak om beter te leren spelen.

Zo vervang je snaren met locking tuners

Snaren vervangen met locking tuners is juist makkelijker dan normaal. Steek de snaar door het gaatje in de as, trek 'm strak en recht, en draai dan de klem aan de achter- of bovenkant vast. De snaar zit nu muurvast zonder dat je 'm hoeft om te wikkelen, de rest van het gitaar snaren vervangen gaat net als altijd.

Breng daarna de snaar op spanning en stem je gitaar. Knip het uitstekende stukje snaar kort af, want anders blijven er messcherpe snaareinden bij de kop staan waar je je zo aan openhaalt. Rek nieuwe snaren tot slot even voorzichtig uit, dan blijven ze sneller stabiel.

Zijn locking tuners iets voor jou?

Of locking tuners de investering waard zijn, hangt af van hoe je speelt. Sta je regelmatig op het podium, gebruik je een tremolo, of erger je je aan een gitaar die snel ontstemt? Dan ga je er veel plezier aan beleven. Speel je vooral thuis en blijft je gitaar netjes op stem, dan zijn ze een leuke maar niet noodzakelijke upgrade.

Twijfel je of het bij jouw gitaar past, dan kun je ze los kopen en laten monteren als onderdeel van je gitaar upgraden. En wil je vooral beter leren spelen? Bij de Online Muziek Academie leer je in je eigen tempo gitaar leren spelen met persoonlijke muziekles, zodat je het beste uit je instrument haalt, met of zonder locking tuners.